Inhoud:

1. Voorbereidingen
  1.1. Benodigde gereedschappen
  1.2. Afmeten van de snaar
  1.3. Voorbereiding en bevestiging van het frame
  1.4. Instellen van het gewicht
2. Het bespanproces
  2.1. Welke bespanmethode
  2.2. De lengtesnaar
  2.3. Knopen
  2.4. De breedtesnaar
3. Na het bespannen
  3.1. Stringsavers
  3.2. Dempers
4. Tips-ingestuurd

1. Voorbereidingen

Hier kom je te weten wat je allemaal nodig hebt en wat je moet doen voordat je het racket kunt gaan bespannen. Het lijkt van tevoren alsof het heel ingewikkeld is. Maar nadat je een drietal rackets hebt bespannen wordt het allemaal routine.

1.1. Benodigde gereedschappen

Het belangrijkste gereedschap (buiten je handen) is natuurlijk de bespanmachine. Er zijn verschillende soorten bespanmachines. Bij deze instructie gaan we uit van een machine met twee vaste tangen, een gewichtsarm met een vrije loop en een snelspanner.
Contoleer de machine. Op de plekken waar iets vast gehouden moet worden mag geen vet zitten. Als een snaar toch nog door de tang glijdt dan moet de schroef aangedraaid worden. 

De schroeven moeten regelmatig aangedraaid worden:

Stel de tang echter niet te strak af, anders beschadigd de snaar. Net vast is goed genoeg.

Waar wel vet nodig is:

Dit is voor de levensduur en voor het bespangemak van positieve invloed.

-

Ook al is je machine in topconditie, zonder hulpgereedschap kom je niet ver.

Kijk voordat je begint met bespannen het racket na. Bij breukjes zal het racket verder gaan vervormen of zelfs breken. Bij oude rackets (zeker van aluminium) zijn de tubes van groot belang. Mochten deze beschadigd zijn dan loop je risico dat de snaar tijdens het bespannen knapt. Om dit te voorkomen zijn er een aantal mogelijkheden.

1.2. Afmeten van de snaar

Als je een racket voor de eerste keer bespant, dan moet je eerst nagaan met welke bespanmethode je wilt bespannen. Bij deze instructie gaan we uit van dezelfde snaar voor de lengte en de breedte in één keer (one piece stringing / twee knopen methode). Mocht je een rol snaar hebben, dan moet 11.5 meter afknippen. Dan heb je altijd genoeg. Wat je overhoudt kun je de volgende keer minder afknippen. Knip echter niet te zuinig af, want als je jouw racket bijna klaar hebt en je komt 1 cm te kort, dan is dat behoorlijk balen. Neem dus altijd een half metertje extra. Een midsize (95 sq.in. / 613 cm²) met 16 lengte en 19 breedtesnaren vraagt om ± 10 m. Knip dus 10,5 meter af.

1.3. Voorbereiding en bevestiging van het frame

Als de bespanning geknapt is van het racket, dan is het beste wat je kunt doen: de bespanning er helemaal uit knippen. Dit uitknippen doe je vanuit het midden gelijk verdeeld naar rechts/links/boven/beneden. Hiermee voorkom je dat het frame eenzijdig belast wordt.

1.4. Instellen van het gewicht

Voordat je met bespannen begint, moet je weten met hoeveel kilo’s het racket bespannen moet worden. Vaak staat dit wel op het racket. Gemiddeld is 25 kg voor een midsize en 28 kg voor een oversize. Experimenteer met een kilootje meer of minder en voel het verschil op de tennisbaan. Minder gewicht geeft meer power en is armvriendelijk. Meer gewicht geeft meer controle. Je kunt op de breedtesnaren een kilo minder zetten, dat heft het verschil tussen lengte en breedtesnaren op.

Bij de bovenstaande figuur zie je waar je waar jouw instellingswaarde moet staan (groen pijltje).

2. Het bespanproces

Klick hier om het bespanproces in de vorm van een geanimeerde gif (100 kb)te zien

2.1. Welke bespanmethode?

Voordat je een racket bespant moet je eerst weten of het met de 2 knopen methode of de 4 knopen methode bespannen moet worden. In principe kan je elk racket met de 2 knopen methode bespannen. De 4 knopen methode belast het racket minder. Met deze methode kun je altijd van de boven naar de onderkant van het racket de breedtesnaar bespannen. Dit is wat een eis is van veel racketfabrikanten.  Bij deze methode heb je wel veel meer mogelijkheden om de combineren b.v. een sterke lengtesnaar en een soepele breedtesnaar (eventueel met een aantal kilo’s minder). Bij de 4 knopen methode heb je voor de lengtesnaar ongeveer 6,5 meter nodig en voor de breedtesnaar ongeveer 5.5 meter. De lengtesnaar kun je dus zonder verder af te meten gelijk verdelen over beide te bespannen lengtehelften. Nadat je klaar bent met het bespannen van de lengtesnaar en de 2 lengteknopen hebt gelegd kun je met de breedtesnaar beginnen. Voor de breedtesnaar betekent dit dat je boven in het racket met een dubbele of bij een dunne snaar een driedubbele knoop moet beginnen. Wij gaan hier echter verder met de 2 knopen methode.

2.2. De lengtesnaar

Elke keer als je een snaar aanspant moet de arm precies horizontaal staan. Dit is belangrijk. Alleen zo krijg je de gewenste spankracht.

Je moet de snaar in het racket rijgen. Je hebt op de snaar een markering (op ± 3,1) aan gebracht. Deze markering verdeelt de snaar in een kort en een lang gedeelte. Om er achter te komen waar je moet beginnen moet je in het hart van het racket (dit is de verbinding van blad en steel) kijken hoeveel snaren er ingerijgd kunnen worden. Als het er 2 (1 lus)of 6 (3 lussen) zijn dan moet je hier beginnen. Als het er 4 (2 lussen) of 8 (4 lussen) zijn dan moet je boven aan het racket beginnen. Rijg nu het korte en het lange gedeelte van de snaar elk aan een kant.

Klem nu links (mag ook rechts zijn) van het midden de snaar met een tang vast. Trek nu rechts (de andere dan is vast geklemd) de snaar handmatig strak.

Hou de snaar handmatig strak en leg hem in de snelspanner (deze moet horizontaal staan). Hou de snaar en de snelkoppeling vast en beweeg de arm op en neer. (als je een machine met een ratelmechanisme hebt dan hoef je de snelspanner niet vast te houden) Bij de neergaande beweging het gewicht het werk laten doen en nooit naar beneden duwen. Bij de opgaande beweging moet je de snelkoppeling vast houden zodat hij op zijn plaats blijft. Bij de neergaande beweging moet je de snelkoppeling loslaten. Als de arm met het gewicht horizontaal staat, dan moet je  het aangespannen gedeelte heen en weer bewegen (stretchen). Dit moet je doen zodat het gewicht op en neer beweegt zonder dat het stuitert of valt. 

Het stretchen tijdens het bespannen is heel belangrijk voor een evenwichtige bespanning. Als je dit goed doet, dan blijft de dynamic tension waarde van de bespanning veel langer op peil. Bij bespannen zonder stretchen (wat helaas door velen gebeurt) weet je niet precies wat het resultaat is. Het gemiddelde is dan misschien wel goed, maar de snaarspanning onderling zal veel grotere verschillen vertonen en zal sneller teruglopen. Het stretchen is dat de snaar die je hebt aangespannen heen en weer beweegt in het racketframe, zodat de arm met het gewicht op en neer beweegt. Let op het gewicht mag niet vallen of stuiteren. Als het gewicht of een ander aantrekmechanisme niet meer verder aantrekt, dan heb je genoeg gestretcht. Je kunt nu de snaar afklemmen en met de volgende snaar beginnen.

Klem nu met de rechter tang (dit is op dit moment de tang die nog vrij is) het aangespannen gedeelte zo dicht mogelijk bij het frame vast. Nu kun je de snaar uit de snelspanner halen. Dit doe je door de arm helemaal omhoog te bewegen. (bij een ratelmechanisme moet je bij deze beweging de ratel losmaken. Losmaken is maar een heel klein stukje. Als je deze te ver doordrukt, dan kan er wat stuk gaan) Je gaat nu de volgende twee snaren aanspannen. 1 voor 1 mag natuurlijk ook, dit is zelfs nog beter. Rechts of links maakt niet uit. Belangrijk is wel dat je het om de beurt doet 2 links en dan 2 rechts, voor een gelijkmatige belasting van het frame. Let op er moeten altijd twee dingen vast zitten: 2 tangen of de snelspanner en de tang die het verst weg is. Denk dus goed na voordat je een tang los maakt. Ben je bij de laatste lengtesnaar aan de korte kant, dan kan het zijn dat je die alleen (dus niet met twee tegelijk) moet aanspannen.

Nu kun op verschillende manieren aanspannen voor het afknopen Een methode is: druk (wat je anders nooit mag doen) de gewichtsarm wat verder naar beneden, zodat de snaar ± 3 mm verder aangespannen wordt en klem hem met de tang vast. Zoek de dichtst bijzijnde grote lengtesnaartube en steek het snaaruiteinde er bij langs. Haal het snaaruiteinde over deze lengtesnaar en steek het snaaruiteinde door de lus die ontstaan is. Trek deze knoop goed aan en hou deze kracht erop en trek de knoop tegen het frame aan. Je mag dit ook met het aantrekmechanisme van de machine doen (wees hier echter voorzichtig mee met kwetsbare snaren. Het afknappen van de snaar op de knoop is zuur. Je moet dan opnieuw beginnen). Boven op deze knoop nog een zelfde knoop. Je kunt nu aan deze kant de tang los maken. Je kunt nu de overtollige snaar afknippen (niet te kort, maar ook niet te lang. het beste is dat het eindje net niet buiten het frame steekt)

Een andere methode is (dit vraagt om meer snaar): zoek de dichtst bijzijnde grote lengtesnaartube en steek het snaaruiteinde er bij langs. Draai de draaitafel met het racket, fixeer deze (rem of blokkade) en span het snaaruiteinde (let op rechtstreeks vanuit de tube naar de snelspanner. Het snaaruiteinde mag niet om het frame of de andere snaren heen aangespannen worden) met de snelspanner aan. Steek een priem in dezelfde tube om alles af te klemmen. Let hierbij op dat je noch de snaar noch de tube beschadigt. Maak de snelspanner los en kijk of de snaar niet terug slipt. Haal het snaaruiteinde over deze lengtesnaar en steek het snaaruiteinde door de lus die ontstaan is. Zorg dat de punt van de priem niet in de knoop zit. Trek deze knoop goed aan en hou deze kracht erop en trek de knoop tegen het frame aan. Boven op deze knoop nog een zelfde knoop. Je kunt nu aan deze kant de tang en de priem los maken. Je kunt nu de overtollige snaar afknippen (niet te kort, maar ook niet te lang. het beste is dat het eindje net niet buiten het frame steekt)

2.3. Knopen

De knopen van de plaatjes zijn goede alternatieven

2.4. De breedtesnaar

Als je bij de andere kant met de lengtesnaar aan het einde bent gekomen. Moet je bij de 2 knopen methode naar de eerste breedtetube gaan. Deze is in de buurt (soms gelijk ernaast soms wel 3 lengtesnaren eerder). Kun je moeilijk langs de lussen van de lengtesnaren aan de buitenkant van het frame komen, gebruik dan een priem of b.v. een breinaald om ruimte te maken. Beschadig hierbij niet de snaar of de tube met de punt van de priem.

Nu begint het weven. Als je door de tube bent met het snaaruiteinde dan doe je één hand boven het racket en één hand eronder. Neem het snaaruiteinde kort tussen beide wijsvingers en manoeuvreer het snaaruiteinde afwisselend over en onder de lengtesnaren. Steek het snaaruiteinde door de eerste breedtetube. Controleer voordat je de snaar helemaal doortrekt of je geen weeffouten hebt gemaakt. Een handig controlemiddel is als boven bent begonnen met weven moet je onder eindigen (bij een oneven aantal lengtesnaren moet je dan boven eindigen). Dit weven neemt in het begin veel tijd. Geen zorg na een aantal rackets komt de routine.

Let op dat je bij het doortrekken van de snaar de kruispunten met de lengtesnaren niet inbrandt. Stuur met 1 hand de breedtesnaar aldoor in een bocht bij het doortrekken. Voor het aanspannen moet je de breedtesnaar wel weer recht doen. Bij de 2 knopen methode moet je de eerste breedtesnaar met hetzelfde aantal kilo’s aanspannen als de lengtesnaren. Dan moet je voorzichtig het aangespannen gedeelte heen en weer bewegen. Dit moet je doen zodat het gewicht op en neer beweegt zonder dat het stuitert of valt. Pas bij de 2^de breedtesnaar kun je het aantal kilo’s aanpassen als je dat wilt. De breedtesnaren worden 1 voor 1 aangespannen, omdat de wrijving groot is. Nadat je de laatste breedtesnaar hebt aangespannen. Kun je deze op dezelfde wijze afknopen als de korte kant. Racket uit de klemmen van de bespanmachine halen en klaar is Kees.

3. Na het bespannen

Het racket is nu speelklaar. Je kunt het echter nog beter verzorgen.

Je kunt de snaren wat rechter in het frame schuiven, dat ziet er wat verzorgder uit. Geef het racket een dagje rust, want het elasticiteitsverlies is in het begin het hoogst.

Je kunt beschermingstape over de buitenkant van de tubes plakken.

Geef ook wat aandacht aan de grip. Vernieuwen als die heel erg beschadigd is, of een softgripje erom heen.

3.1. Stringavers

Je hebt vast wel eens op de tv gezien dat professionele spelers met een of ander apparaatje aan hun racket zitten te friemelen. Het gaat hierbij om stringsavers. Dit zijn kleine plastic dingetjes die tussen de kruisingen (op de kwetsbaarste plekken) van de lengte en breedtesnaren worden geschoven. De levensduur van de snaren wordt hierdoor verlengd. De snaren verschuiven minder. Je hebt nog meer grip (spin) op de bal. De snaarspanning wordt door deze stringsavers wat verhoogt.

3.2. Dempers

Bijna iedere speler gebruikt een demper. Ze geven een klein beetje demping, waardoor het racket iets armvriendelijker speelt. Het grote verschil zit hem in het gevoel en het geluid. Velen vinden dit fijner.

4. Tip4. Tips-ingestuurd

>>Jouw tip sturen<<

© Rob Boddé